ความจำเป็นของพระสงฆ์ไทยกับการใช้ ICT ในยุคปัจจุบัน

            ICT ย่อมาจาก Information and Communication Technology แปลว่า เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร โดยแต่ละคำมีความหมายดังนี้ "I" Information สารสนเทศ หมายถึง การนำข้อมูลที่เก็บรวบรวมได้ มาผ่านกระบวนการคัดกรองเพื่อให้ได้ผลลัพธ์ที่ถูกต้อง สามารถนำไปใช้ให้เป็นประโยชน์ต่อการตัดสินใจ "C" Communications การสื่อสาร หมายถึง ขอบข่ายงาน ซึ่งประกอบด้วยการจัดโครงสร้างพื้นฐานด้านการสื่อสารทั้งในและระหว่างประเทศที่เพียงพอ

            เพื่อให้ประชากรทั้งหมดหรือส่วนใหญ่สามารถเข้าถึงอินเตอร์เน็ต และการกำหนดอัตราค่าบริการในการเข้าถึงข้อมูลสารสนเทศที่เหมาะสม "T" Technology เทคโนโลยี เป็นคำรวมของคำ 2 คำคือ Technique หมายถึง การพัฒนาที่สามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้ และ Logic หมายถึง ความมีเหตุผลอันที่เป็นที่ยอมรับ เมื่อนำมารวมกันหมายถึง เทคโนโลยีที่ช่วยในการรวบรวมข้อมูล ตรวจสอบ จัดหมวดหมู่ เรียงลำดับ คำนวณ จัดเก็บ ค้นคืน จัดทำสำเนา แพร่กระจาย สื่อสาร วิเคราะห์ ประมวลผล การรับและส่งข้อมูล เพื่อทำให้ข้อมูลกลายเป็นสารสนเทศที่ดี มีความถูกต้อง ตรงตามความต้องการ และเกิดคุณค่าต่อผู้ใช้ หรือกล่าวโดยสรุปว่า เทคโนโลยีสารสนเทศ (ICT) หมายถึง เทคโนโลยีทั้งหลาย ที่ทำหน้าที่ในการจัดการข้อมูล เช่น การนำข้อมูลเข้า การประมวลผลข้อมูล ให้ได้ผลลัพธ์ที่เป็นประโยชน์ และเผยแพร่ต่อไปยังผู้บริโภค หรือผู้ใช้ ให้สามารถได้ใช้ผลผลิตนั้นอย่างถูกต้อง ตรงและทันกับความต้องการ

 

ประโยชน์ของ ICT
            1. ให้ความสะดวกรวดเร็วในการปฏิบัติงาน
            2. ลดปริมาณผู้ดำเนินงานและประหยัดพลังงาน
            3. จัดระบบและระเบียบการได้ง่ายขึ้น
            4. ลดข้อผิดพลาดในระหว่างการดำเนินการ 5. สร้างความโปร่งใสให้กับหน่วยงานหรือองค์กร 6. ลดปริมาณกระดาษที่ใช้ในการดำเนินงาน
7. ลดขั้นตอนในระหว่างการดำเนินงาน 8. ประหยัดพื้นที่ในจัดเก็บเอกสาร

ความจำเป็นของพระสงฆ์ไทยกับการใช้ ICT
การจะวิเคราะห์ว่าพระสงฆ์ไทยมีความจำเป็นกับการใช้ ICT หรือไม่ จำต้องพิจารณาหน้าที่และบทบาทของพระสงฆ์ไทยในมุมมองของพุทธบริษัท 4 ที่ประกอบด้วยภิกษุ ภิกษุณี อุบาสก อุบาสิกา
ที่มาของหน้าที่และบทบาทของพุทธบริษัท 4
พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสกับพระยามาราธิราชว่า
"ดูก่อนมารผู้มีบาป
ภิกษุ ภิกษุณี อุบาสก อุบาสิกา ผู้เป็นสาวก สาวิกา ของตถาคตยังไม่ฉลาด ไม่ได้
รับแนะนำ ยังไม่แกล้วกล้า ไม่เป็นพหูสูต ไม่ทรงธรรม ไม่ปฏิบัติธรรมสมควร
แก่ธรรม ไม่ปฏิบัติชอบ ไม่ประพฤติตามธรรม เรียนกับอาจารย์ของตน จักบอก
จักแสดง จักบัญญัติ จักแต่งตั้ง จักเปิดเผย จักจำแนก จักทำให้ตื้น จักแสดงธรรม
มีปาฏิหาริย์ข่มขี่ ปรับปวาทที่เกิดขึ้น ให้เรียบร้อยโดยสหธรรมไม่ได้ เพียงใด
ดูก่อน มารผู้มีบาป ตถาคตจักยังไม่ปรินิพพาน เพียงนั้น"
(มหาปรินิพพานสูตร)

 

จากมหาปรินิพพานสูตรข้างต้น ผู้รู้ได้สรุปหน้าที่และบทบาทของพุทธบริษัทเป็น 4 ประการ คือ
1. การศึกษาพระธรรม
2. การนำความรู้นั้นไปประพฤติปฏิบัติ (เพื่อประโยชน์ตน)
3. การเผยแผ่พระศาสนา เพื่อผู้อื่นเข้าใจและนำไปประพฤติปฏิบัติ (เพื่อประโยชน์ท่าน)
4. การปกป้องพระศาสนา เมื่อมีผู้กล่าวให้คลาดเคลื่อน หรือจ้วงจาบพระธรรมวินัย

วิเคราะห์ประโยชน์ของการใช้ ICT
ประโยชน์ของพระสงฆ์ในการใช้ ICT ตามหน้าที่และบทบาทดังที่กล่าวในมหาปรินิพพานสูตร
1. ด้านการศึกษาพระธรรม
การเรียนการสอนตามทฤษฎีระบบ มีปัจจัยนำเข้า 5 ประการ ดังภาพ

การเรียนการสอนตามทฤษฎีระบบ

INPUT PROCESS OUTPUT


ผลจากการที่ภิกษุอาศัยสื่อการเรียนการสอน (ICT) ที่พัฒนาให้ทันสมัยมากขึ้นมาโดยตลอด ช่วยให้ปัจจุบันพระภิกษุสามารถเรียนรู้พระธรรมวินัยได้อย่างรวดเร็ว อย่างสะดวก และอย่างครอบคลุม ส่งผลให้ภิกษุสามารถสอบได้เปรียญธรรม 9 ประโยคมีจำนวนมากขึ้นเป็นลำดับทุกปี
2. ด้านการนำความรู้นั้นไปประพฤติปฏิบัติ
ในการนำความรู้ไปปฏิบัติ บางครั้งภิกษุบางรูปอาจหลงลืมหรือสงสัยพระธรรมวินัยบางส่วนหรือบางข้อได้ ภิกษุรูปนั้นก็จะสามารถนำระบบ ICT มาช่วยสอบทวนความเข้าใจได้โดยง่ายจนสิ้นสงสัย
3. ด้านการเผยแผ่พระศาสนา เพื่อให้บุคคลอื่นเข้าใจและนำไปประพฤติปฏิบัติ
ปัจจุบันโลกอยู่ในยุคโลกาภิวัตน์ จึงปฏิเสธไม่ได้ว่าคนส่วนใหญ่ใช้เวลากับ ICT มากขึ้นเป็นลำดับ ดังนั้นหากต้องการเผยแผ่พระพุทธศาสนาให้แพร่หลาย ครอบคลุม และรวดเร็ว ก็ไม่พ้นที่จะต้องอาศัย ICT
4. ด้านการปกป้องพระศาสนา
ในเวลาเดียวกันหากมีผู้ใดจ้วงจาบพระธรรมวินัยไม่ว่าจะโดยตั้งใจหรือไม่ตั้งใจก็ตาม ก็สามารถใช้ ICT เป็นเครื่องมืออธิบายความเป็นจริงของพระวินัยแก่ผู้นั้นได้สะดวกรวดเร็วเช่นเดียวกัน

สรุป
ถึงเวลาและจำเป็นที่ภิกษุรุ่นใหม่จักได้ศึกษา ICT ให้เข้าใจ ให้เข้าถึง และจนสามารถนำมาใช้เป็นเครื่องมือในการปฏิบัติตามมหาปรินิพพานสูตรได้เป็นอย่างดี กล่าวคือ สามารถใช้ ICT มาช่วยศึกษาพระธรรมจนรู้แจ้ง สามารถใช้ ICT มาช่วยปฏิบัติตามพระธรรมวินัยจนหมดจด สามารถใช้ ICT มาช่วยเผยแผ่พระศาสนาจนกว้างไกล และสามารถใช้ ICT มาช่วยปกป้องพระศาสนาจนเสร็จกิจ
ยิ่งศักดิ์ นิติสิงห์